انواع وسایل کمکی و عصاها در طی عمل جراحی زانو و سایر مفاصل

وسایل کمکی در موقع راه رفتن در افرادی که تحت عمل جراحی زانو و سایر مفاصل و همچنین سایر عمل های جراحی در اندام تحتانی و لگن قرار گرفته اند مورد استفاده قرار می گیرند. البته یک نوع کراچ به غیر از عصای زیر بغل یا axillary crutch وجود دارد که به آن elbow crutch می گویند یا نوعی کراچ که تکیه گاه آن به جای قفسه سینه و زیر بغل بر روی آرنج بیمار است. این وسایل کمکی شامل واکر (Walker) ، عصای زیر بغل (Crutches) و عصای دستی (Cane) می باشند. وسایل کمکی در موقع راه رفتن در افرادی که تحت عمل جراحی زانو و سایر مفاصل و همچنین سایر اعمال جراحی در اندام تحتانی و لگن قرار گرفته اند مورد استفاده قرار می گیرند.

 

اول از همه : واکر

واکر وسیله کمکی است به صورت چهارپایه که دستگیره هایی دارد که بیمار با استفاده از آن و با حفظ تعادل در شرایطی که می تواند روی اندامی که تحت عمل جراحی قرار گرفته و لگن و زانو فشار وارد نکند راه برود. با توجه به اهمیت راه اندازی بیمار بعد از اعمال جراحی در اولین فرصت و در اسرع وقت معمولا اولین وسیله ای که برای کمک به بیمار برای راه اندازی مورد استفاده قرار می گیرد اغلب واکر است.

پنج نوع راه رفتن با واکر وجود دارد:

اولین نوع عبارتست از Non weight bearing یا NWB که بیمار در این روش به هیچ گونه وزن خود را روی اندامی که آسیب دیده و یا عمل جراحی روی آن انجام شده است مثلا عمل جراحی زانو و تعویض مفصل یا آرتروپلاستی ، در این روش هیچگونه وزنی روی اندام مبتلا گذاشته نمی شود.

در روش دوم بیمار پای مبتلا یا آسیب دیده یا پایی که عمل جراحی روی آن انجام شده است را در تماس با زمین نگه می دارد ولی فشار وزن خود را روی این اندام نمی گذارد و این روش اصطلاحا Toe touch walking گفته می شود.

روش سوم عبارتست از اینکه بیمار روی اندامی که عمل جراحی زانو و سایر عمل های جراحی روی آن انجام شده است تا حدودی می تواند وزن بگذارد که یه آن Partial weight bearing یا PWB گفته می شود. در این روش میزان وزن گذاری بیمار بعد از عمل جراحی زانو و سایر عمل های جراحی بستگی به تصمیم بر نظر پزشک معالج دارد و با توجه به تکنیک و نوع عمل جراحی تعیین می شود. لازم به ذکر و تاکید است که در مورد میزان وزن گذاری روی اندام بعد از عمل های جراحی تصمیم گیری فقط با پزشک است و فیزیوتراپ و پرستار و سایر افراد نمی توانند نظر دهند و پزشک جراح ارتوپد با توجه به نوع عمل جراحی می تواند تصمیم درست را بگیرد.

روش دیگر راه رفتن با واکر و وزن گذاری عبارتست از Weight bearing as tolerated یا WBAT یعنی به میزانی که درد بیمار اجازه می دهد و پزشک معالج اجازه داده است در حد امکان بیمار وزن خود را هنگام راه رفتن با واکر روی اندام مبتلا که عمل جراحی زانو و سایر عمل های جراحی اندام تحتانی روی آن انجام شده است می گذارد.

و نهایتا روش پنجم عبارتست از وزن گذاری کامل روی اندامی که عمل جراحی زانو و یا سایر عمل های جراحی بر روی آن انجام شده است بیمار وزن می گذارد و بیمار محدودیتی در مورد وزن گذاری ندارد و به این نوع راه رفتن اصطلاحا Full weight bearing یا FWB گفته می شود.

 

لازم به ذکر است در بیمارانی که تحت عمل جراحی مفصل لگن و استخوان ران قرار گرفته اند روش اول و پنجم بیشترین فشار را بر روی مفصل وارد می کند و در این موارد استفاده از روش دوم یا Toe touch walking بهتر است در حالیکه در مورد عمل های جراحی زانو ، ساق ، مچ پا و کف پا و شکستگی های زانو و ساق و مچ پا و کف پا بین روش اول و دوم تفاوت زیادی وجود ندارد.

از نظر دکتر رامین ارژنگ برای بیمارانی که تحت عمل جراحی زانو و سایر عمل های جراحی در اندام تحتانی قرار گرفته اند استفاده از واکر بدون چرخ مفیدترین است حتی برای بیماران جوان و خصوصا برای افراد مسن ولی باید بدانیم که برای مواردی که مدتی از عمل جراحی گذشته است در افراد جوان ترجیحا به جای واکر از عصای زیر بغل یا Crutch استفاده شود و در افراد مسن می توانند به جای این نوع واکر از واکرهای چرخ دار و حتی واکر هایی که ترمز دارند استفاده شود.